Məktəbli forması şagirdləri necə dəyişir? - Araşdırma
Məktəbli formasının şagirdlərin davranışına, dərsə davamiyyətinə və akademik nəticələrinə təsiri uzun müddətdir ki, müzakirə olunur. Bəs ABŞ-nin Milli Sağlamlıq İnstitutunun PMC platformasındakı araşdırmalar bu fikirləri nə dərəcədə təsdiqləyir?
Məktəbli forması nəyə görə vacib hesab olunur?
Məktəbli forması yalnız geyim vahidliyi yaratmaq üçün nəzərdə tutulmur. Onun əsas məqsədlərindən biri şagirdlərdə məktəbə və kollektivə mənsubiyyət hissini gücləndirmək, eyni zamanda onlara müəyyən davranış qaydalarını xatırlatmaqdır.
Sosial öyrənmə nəzəriyyəsinə görə, insanın davranışı onun düşüncələri, şəxsi təcrübələri və ətraf mühitin təsiri ilə formalaşır. Bu baxımdan məktəbli formasının məktəbdəki sosial mühitə təsir göstərərək şagirdlərin davranışlarına da müəyyən dəyişikliklər gətirə biləcəyi ehtimal olunur.
Araşdırmalar məktəbli forması haqqında nə göstərir?
Məktəbli formasının təsiri ilə bağlı aparılan bəzi tədqiqatlarda müsbət nəticələr qeydə alınıb. Məsələn, ABŞ-nin Florida ştatında iki məktəb dairəsində aparılan araşdırmada məktəbli formasının tətbiqindən sonrakı ildə ibtidai sinif şagirdlərinin akademik test nəticələrində əhəmiyyətli yaxşılaşma müşahidə edilib.
Ohayo və Virciniya ştatlarında, eləcə də ABŞ-nin cənub-qərbindəki məktəblərdə aparılan digər araşdırmalarda vahid geyim qaydalarının tətbiq edildiyi məktəblərdə şagirdlərin dərsə davamiyyətinin daha yaxşı olduğu müəyyənləşdirilib.
Digər tədqiqatlarda da məktəbli formasından sonra intizam pozuntularının azaldığı və şagirdlərin məktəbə mənsubiyyət hissinin gücləndiyi də bildirilib. Həmçinin bəzi orta məktəb müəllimləri vahid geyim qaydalarının tətbiq olunduğu şəraitdə şagirdlərin yaşıdları ilə münasibətlərini, zorakı davranışlarda iştiraklarını və dürüstlüklərini daha müsbət qiymətləndiriblər.
Aztəminatlı şagirdlər üçün hansı nəticələr qeydə alınıb?
Araşdırmanın diqqətçəkən nəticələrindən biri aztəminatlı ailələrdən olan şagirdlərin dərsə davamiyyəti ilə bağlıdır. Tədqiqatçılar məktəbli formasının məcburi olduğu məktəblərdə təhsil alan bu şagirdlərin birinci sinifdən beşinci sinfədək daha az dərs buraxdıqlarını müəyyən ediblər.
Bu nəticə məktəbli formasının aztəminatlı şagirdlərin davamiyyətinə müsbət təsir göstərə biləcəyini deməyə əsas verir.
